10 वी नंतर काय करावे ? 10 वी नंतर कोणता विषय निवडावा

10 वी नंतर काय करावे ? 10 वी नंतर कोणता विषय निवडावा

दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर विद्यार्थ्यांची सर्वात मोठी समस्या म्हणजे 10 वी नंतर काय करावे आणि दहावीनंतर कोणता अभ्यासक्रम करावा? अभ्यासादरम्यान हा एक टप्पा आहे ज्यामध्ये घेतलेल्या निर्णयाचा संपूर्ण जीवनावर परिणाम होतो.

ज्यांचे पालक सुशिक्षित आहेत, ते आधीच त्यांच्या मुलासाठी नियोजन करत राहतात, पण इथे आणखी एक गोष्ट येते की मुलाचे हित काय आहे, हे खूप महत्त्वाचे आहे.

मुलाला कोणत्या क्षेत्रात चांगले काम करता येईल आणि कोणत्या विषयात त्याला जास्त रस आहे, तो त्या आधारावर तो आपल्या आवडीचा अभ्यासक्रम निवडू शकतो, याचा निर्णय त्यांना घ्यावा लागतो.

तुम्ही विद्यार्थी असो किंवा पालक, या पोस्टमध्ये आम्ही तुम्हाला हायस्कूलनंतर काय करावे आणि कोणता सर्वोत्तम अभ्यासक्रम आहे याची संपूर्ण माहिती देऊ.

10 वी नंतर काय करावे ?

जेव्हा तुम्ही दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण करतात , तेव्हा अशी वेळ येते जेव्हा तुम्ही तुमच्या आवडत्या करिअरबद्दल निर्णय घेऊ शकतात.

म्हणजेच, एखाद्या विद्यार्थ्याला काय व्हायचे आहे, तो दहावीनंतरच त्याचा अभ्यास सुरू करतो कारण दहावीपर्यंतचा अभ्यास प्रत्येक विद्यार्थ्यासाठी सामान्य असतो आणि विद्यार्थी कोणत्याही राज्याचा किंवा बोर्डाचा असला तरीही प्रत्येकजण मॅट्रिकपर्यंत अभ्यास करतो.

मॅट्रिक पास केल्यानंतर, इंटरमीडिएटसाठी 10+2 करा. म्हणजेच, देशात अकरावी आणि बारावीचे दोन्ही वर्ग करावे लागतील आणि दोन्हीसाठी, 1-1 वर्षाचा वेळ दिला जातो म्हणजेच इंटरमीडिएट 2 वर्षांचा आहे.

जरी 10 वी नंतर अनेक प्रकारचे अभ्यासक्रम केले जातात, परंतु प्रामुख्याने 10+2 मध्ये फक्त तीन विषय आहेत.

  • विज्ञान ( Science )
  • वाणिज्य ( Commerce )
  • कला ( Arts )

चला आता आपण १० वी नंतर च्या science, commerce, आणि arts बद्दल थोडक्यात माहिती घेऊ जसे विषय कोणते असतात आणि इत्यादी.

10 वी नंतर Science ( विज्ञान )

दहावीनंतर बहुतेक विद्यार्थ्यांना विज्ञान विषय घेण्यास रस असतो. उत्तम करिअर करण्याच्या दृष्टीने विज्ञानाला सर्वाधिक पसंती दिली जाते. जर एखाद्या मुलाला शास्त्रज्ञ, डॉक्टर किंवा अभियंता व्हायचे असेल तर त्याला विज्ञान निवडावे लागेल.

असं असलं तरी, बहुतेक मुलांना गणित आणि विज्ञानाची भीती वाटते आणि त्यांना त्यात आवड देखील नसते , पण या विषयांमध्ये जे मुले खूप चांगले आहेत त्यांच्यासाठी विज्ञान हा एक अतिशय रोचक विषय आहे आणि करिअर घडवण्यासाठी महत्त्वाचा आहे.

विज्ञानामध्ये अभ्यास करण्यासाठी सध्या दोन पर्याय आहेत. अभियांत्रिकी ज्यामध्ये गणिताचा अभ्यास करणे आवश्यक आहे. तर दुसरा वैद्यकीय क्षेत्रा त्यात जीवशास्त्राचा अभ्यास करणे अनिवार्य आहे.

विज्ञानामध्ये अभ्यास करण्यासाठी 3 पर्याय आहेत:

  • PCM – भौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र आणि गणित
  • PCB – भौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र आणि जीवशास्त्र
  • General – भौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र, गणित आणि जीवशास्त्र

यातील पहिला पर्याय त्या मुलांनी निवडावा ज्यांना प्रामुख्याने अभियांत्रिकी करायची आहे. अभियांत्रिकीमध्ये गणिताचा संपूर्ण अभ्यासक्रम घेतला जातो, तर त्यात जीवशास्त्राचे कोणतेही काम नाही.

त्यामुळे भौतिकशास्त्र आणि रसायनशास्त्रासह गणिताचा विषय निवडणे आवश्यक आहे.

यामध्ये तुम्ही पहात आहात की भौतिकशास्त्र रसायनशास्त्र सूचीमध्ये सर्वत्र सामान्य आहे म्हणजेच या दोन्ही विषयांचा अभ्यास करणे आवश्यक आहे कारण ते विज्ञानाच्या प्रत्येक क्षेत्रात पुन्हा पुन्हा वापरले जातात.

यातील दुसरा पर्याय त्यांच्यासाठी आहे ज्यांना वैद्यकीय क्षेत्रात जायचे आहे. म्हणून, भौतिकशास्त्र रसायनशास्त्रासह जीवशास्त्राचा अभ्यास करणे आवश्यक आहे.

काही मुले कशी आहेत जी गणित आणि जीवशास्त्र दोन्ही विषय निवडतात. याचे कारण असे आहे की तो अभियांत्रिकी आणि वैद्यकीय या दोन्हीपैकी कोणतीही ओळ शोधण्याचा प्रयत्न करीत आहे ज्यामध्ये तो आपले करिअर करू शकतात, त्यांनी ३ ऱ्या पर्याय कडे जावे .

तथापि, या दोन विषयांचा अभ्यास करणे खूप कठीण होते. कारण याशिवाय भौतिकशास्त्र आणि रसायनशास्त्राचाही अभ्यास करावा लागतो, ज्यामुळे मुलांचा भारही वाढतो.

science मध्ये तुम्हाला खालील विषय शिकवले जातात :

  • Physics
  • Chemistry
  • Computer Science
  • Math
  • Biology
  • English

विज्ञान घेणाऱ्या मुलाने हे चांगल्या प्रकारे समजून घेतले पाहिजे की हा विषय इंग्रजीमध्ये अभ्यास करणे अधिक चांगले आहे कारण अभियांत्रिकी किंवा वैद्यकीय रांगेत जाताना सर्व विषय इंग्रजीमध्ये असतात,

जी मुले राज्य मंडळाकडून दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण करतात, त्यांचे बऱयापैकी सहसा इंग्रजी चांगले नसते , यामुळे त्यांना विज्ञान शिकणे कठीण जाते.

पण मी तुम्हाला सांगू इच्छितो की तुम्हाला सुरुवातीचे काही महिने अवघड वाटले पण नंतर तुम्हाला सर्वकाही समजू लागले.

दहावीनंतर science ( विज्ञान ) घेण्याचे फायदे

  • हे खरे आहे की काही विद्यार्थी विज्ञानापासून दूर पळतात पण जेव्हा तुम्ही त्यात आवड निर्माण करायला लागता तेव्हा विज्ञान खूप मजेदार विषय वाटतो
  • जर आपण भौतिकशास्त्र आणि रसायनशास्त्र यासारख्या विषयांचा अभ्यास केला तर ते त्यांच्यावर होणारे परिणाम, त्यांची कारणे आणि त्यांच्यामुळे पर्यावरणावर होणारा परिणाम समजून घेण्यास मदत करते.
  • विज्ञान प्रगती करत आहे ज्यात नवीन शोध सतत घडत राहतात. यामुळे, हे लोकांना अनेक रोगांचे उपचार शोधण्यात आणि ते लोकांपर्यंत आणण्यास मदत करते.
  • विज्ञान आपल्या सर्वांना अनेक प्रकारे काम करायला शिकवते, ज्यामुळे आपण इतके कंटाळले जात नाही .
  • विज्ञान मानवी शरीरापासून ते आकाशाच्या लुकलुकणाऱ्या ताऱ्यांपर्यंत प्रत्येक गोष्टीची माहिती देते आणि याद्वारे आपण सर्वांना या गोष्टींची माहिती मिळते.
  • विज्ञान म्हणजे शोध. हे आपल्याला शिकवते की आपण आपल्या सभोवतालची संसाधने आपल्या जीवनासाठी कशी वापरू शकतो.

10 वी नंतर Commerce ( वाणिज्य )

वाणिज्य हा विषय आहे ज्याला विद्यार्थ्यांनी दहावी उत्तीर्ण केल्यानंतर प्राधान्य दिले आहे. जी मुलं विज्ञानाला अवघड समजतात, ते कॉमर्स निवडू शकतात

याशिवाय ज्यांना बँकिंग, बिझनेस, फायनान्स या क्षेत्रात काम करायचे आहे ते कॉमर्स विषय निवडतात.

चार्टर्ड अकाउंटंट म्हणजेच सीए, कॉमर्स हे त्यांच्यासाठी मोठ्या प्रमाणात विद्यार्थ्यांचे स्वप्न आहे.

वाणिज्य क्षेत्रात शिकणारे विद्यार्थी, पदवीनंतर, एमबीए इत्यादी अभ्यासक्रम देखील करतात आणि नंतर व्यवस्थापन क्षेत्रात नोकरी करायला आवडतात.

या व्यतिरिक्त, हा पर्याय घेतल्यानंतर, बँकिंग क्षेत्र नोकरीसाठी सर्वोत्तम आहे.

10 वी नंतर कॉमर्स घेण्याचे फायदे

  • जर तुम्ही तुमची मॅट्रिकची परीक्षा पास केली आणि नंतर कॉमर्स घेतले तर तुम्हाला अनेक फायदे मिळतील.
  • ज्या लोकांना खात्याशी संबंधित विषयात आवड आहे आणि ज्यांना संबंधित काम आवडते त्यांना वाणिज्य एक उत्तम पर्याय देते.
  • ज्या लोकांना वाणिज्य क्षेत्रात पकड आहे त्यांना हा विषय खूप आवडतो आणि तो पूर्णपणे यावर समर्पित आहे.
  • यामध्ये करियरचे अनेक पर्याय देखील आहेत.
  • चार्टर्ड अकाउंटंट होण्यासाठी वाणिज्य घेणे आवश्यक आहे.

कॉमर्समध्ये शिकवले जाणारे विषय

  • व्यवसाय अभ्यास
  • अर्थशास्त्र
  • गणित
  • लेखा
  • इंग्रजी

10 वी नंतर Arts ( कला )

अशी अनेक मुलं आहेत ज्यांना ना विज्ञानात आवड असते ना वाणिज्य मध्ये, अशी मुले दहावी पास झाल्यावर कला शिकतात.

ज्या मुलांना दहावीच्या परीक्षेत कमी गुण आहेत, ते हा विषय निवडतात. अभ्यास करणे सर्वात सोपे मानले जाते.

या सर्व गोष्टींशिवाय, ज्या मुलांना साहित्य विषय आवडतात (जसे की मराठी हिंदी & इंग्रजी इत्यादी भाषा), वकील, मानसशास्त्रज्ञ, इतिहास, राजकारण इत्यादी, हा विषय निवडा आणि त्याचा अभ्यास करा.

यापैकी कोणत्याही शासकीय नोकऱ्या या तीन विषयांपैकी कोणत्याही अभ्यासानंतर सामील होऊ शकतात. पण त्याआधी तुम्हाला स्पर्धा परीक्षा पास करावी लागेल.

स्पर्धा परीक्षेची तयारी कशी करावी याबद्दल आम्ही आधीच एक लेख लिहिला आहे, जो तुम्ही येथून वाचू शकता.

भारतीय डाक सेवा, भारतीय रेल्वे, कर्मचारी निवड आयोग, आयबीपीएस इत्यादी असे अनेक विभाग आहेत.

या सर्व परीक्षांमध्ये, तुम्हाला 10 व्या स्तराचे गणिताचे प्रश्न विचारले जातात, ज्यासाठी तुम्हाला योग्यता, तर्क, इंग्रजी इत्यादींचा अभ्यास करावा लागेल.

दहावीनंतर Arts ( कला ) केल्याचे फायदे

  • कला क्षेत्रात शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांना सर्व प्रकारच्या संधी आहेत.
  • फक्त काही संधी सोडून, ​​सर्व प्रकारच्या नोकऱ्या आणि त्या अंतर्गत अभ्यास संबंधित अभ्यासक्रम करण्याची संधी आहे.
  • अनेक प्रकारच्या अभ्यासक्रमांपैकी एक म्हणजे इव्हेंट मॅनेजमेंटचा अभ्यासक्रम ज्यामध्ये डिप्लोमा पदवी अभ्यासक्रम करता येतो.
  • या अंतर्गत अभ्यास केल्यावर, तुम्ही सर्जनशील कौशल्ये, सांघिक भावना, वेळ व्यवस्थापन आणि व्यवस्थापन कौशल्ये इत्यादी शिकता आणि मजबूत होतात.
  • या व्यतिरिक्त, या विषयाशी संबंधित विद्यार्थ्यांना विभागात लिहायला खूप आवडते आणि नंतर ते लेखक म्हणूनही आपले नाव बनवतात.

आर्ट्समध्ये शिकवले जाणारे विषय

  • हिंदी
  • इंग्रजी
  • इतिहास
  • उर्दू
  • भूगोल
  • समाजशास्त्र
  • अर्थशास्त्र
  • मानसशास्त्र
  • तत्त्वज्ञान
  • संस्कृत
  • राज्यशास्त्र

10 वी नंतर ITI :

ज्याना १० वि नंतर लवकरात लवकर नौकरी पाहिजे असते, ते विध्यार्थी १० वि नंतर ITI करू शकतात

अनेकदा असे दिसून येते की ज्या मध्यमवर्गीय कुटुंबातील लोक आर्थिक स्थिती चांगली नसते , त्यांच्या मुलाने दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण करावी आणि असे काही अभ्यास करावेत जेणेकरून त्याला लवकर नोकरी मिळेल आणि लवकरात लवकर पैसे मिळतील अशी त्यांची अपेक्षा असते

देशाच्या जवळजवळ प्रत्येक भागात औद्योगिक प्रशिक्षण संस्थांची केंद्रे स्थापन करण्यात आली आहेत जेणेकरून विद्यार्थ्यांना शिक्षण घेता येईल आणि नंतर त्यांना स्वतःसाठी नोकऱ्या मिळतील.

तसे, तुम्ही 8 वी उत्तीर्ण झाल्यानंतरही आयटीआय कोर्स करू शकता, परंतु तुम्ही 10 वी पर्यंत अभ्यास केला पाहिजे हे चांगले आहे.

आयटीआय मध्ये किती ट्रेड असतात

  • इलेक्ट्रीशियन
  • प्लंबर
  • फाउंड्री मॅन
  • वायरमन
  • टर्नरवेल्डर
  • मोल्डर
  • नेटवर्क तंत्रज्ञ
  • संगणक हार्डवेअर मेकॅनिक

१० वी नंतर पॉलिटेक्निक

पॉलिटेक्निक हा एक तांत्रिक अभ्यासक्रम आहे जो डिप्लोमा कोर्स अंतर्गत येतो. हा एक अतिशय लोकप्रिय अभ्यासक्रम आहे जो 10 वी किंवा 12 वी उत्तीर्ण झाल्यानंतर केला जाऊ शकतो. पॉलिटेक्निक म्हणजे अभियांत्रिकी पदविका. या कोर्स अंतर्गत अनेक शाखा शिकवल्या जातात.

कनिष्ठ स्तर अभियंता तयार करण्याचा हा एक मार्ग आहे. जे बी.टेक करतात त्यांना पदवी मिळते, तर पॉलिटेक्निकमधून डिप्लोमा शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांना डिप्लोमाचे प्रमाणपत्र दिले जाते. त्यानंतर त्यांना कनिष्ठ अभियंता पदावर नियुक्त केले जाते आणि नोकरी दिली जाते.

पॉलिटेक्निक अंतर्गत अनेक प्रकारचे अभ्यासक्रम शिकवले जातात, ज्यात मेकॅनिकल इंजिनिअरिंग, सिव्हिल इंजिनिअरिंग, इलेक्ट्रॉनिक इंजिनीअरिंग, इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरिंग आणि इतर अनेक अभ्यासक्रम आहेत.

पॉलिटेक्निक अंतर्गत अभ्यास करण्यासाठी, सर्वप्रथम त्यात प्रवेश घेणे आवश्यक आहे. पॉलिटेक्निकमध्ये प्रवेश घेण्यासाठी विद्यार्थ्यांना प्रवेश परीक्षा म्हणजेच entrance exam लिहावी लागते. दरवर्षी प्रवेश परीक्षा घेतली जाते ज्यामध्ये लाखो विद्यार्थी परीक्षेला बसतात. जे पास होऊन चांगले रँक मिळवतात आणि त्यांना चांगल्या कॉलेजमध्ये प्रवेश मिळतो.

दहावी उत्तीर्ण झाल्यानंतर तुम्हाला प्रवेश परीक्षेसाठी DET (डिप्लोमा प्रवेश परीक्षा) द्यावी लागेल. जर तुम्ही खूप चांगल्या गुणांनी प्रवेश परीक्षा उत्तीर्ण केलीत, तर तुम्हाला सर्वोत्तम आणि सर्वोत्तम शासकीय पदविका महाविद्यालयात प्रवेश मिळतो. अशाप्रकारे तुम्हाला फी खूप कमी वाटते. दुसरीकडे, जर तुम्ही प्रवेश परीक्षेत चांगले गुण मिळवू शकत नसाल, तर तुम्हाला एका खाजगी महाविद्यालयात प्रवेश घ्यावा लागेल, त्यासाठी तुम्हाला खूप फी भरावी लागेल. 10 वी नंतर पॉलिटेक्निक कोर्स करण्यासाठी 3 वर्षे लागतात.

पॉलिटेक्निक मध्ये कोणकोणते विषय शिकवले जातात ?

  • Automobile engineering
  • Software engineering
  • Electrical engineering
  • Electronic Engineering
  • Civil engineering
  • Electronics and communication engineering
  • chemical engineering
  • Mechanical engineering
  • Civil engineering
  • Computer Engineering
पॉलिटेक्निक बद्दल आधीक माहितीसाठी हि पोस्ट वाचा : पॉलिटेक्निक बद्दल माहिती 
Source : youtube.com

अश्या प्रकारे तुम्ही १० वि नंतर तुमचे करिअर निवडू शकतात

आशा करतो कि तुम्हाला दहावीनंतर काय करावे , १० वी नंतर कोणते विषय निवडावे हि सर्व माहिती समजली असेल.

अजूनही तुमच्या मनात याबद्दल प्रश्न असतील तर कंमेंट मध्ये नक्की विचारा

धन्यवाद

टीम ३६०मराठी

Mayur Patil

नमस्कार मित्रांनो, मी मयूर पाटील. लहानपणापासूनच मला CODING, वेब डेव्हलपमेंट, टेकनॉलॉजी अशा काही विषयांची ओढ होतीच, परंतु जसे कि माझे शिक्षण चालू आहे आणि देशात सध्याची परिस्थिती पाहून शिक्षणाबद्दल, महान लोकांच्या biography, सरकारी योजना, पुस्तके, शेअर मार्केट या विषयांबद्दल वाचण्यात आणि अभ्यास करण्यात मला चांगली आवड निर्माण झाली. म्हणून मी ठरवले कि या ब्लॉग च्या माध्यमातून आपण जास्तीत जास्त लोकांपर्यंत पोहोचून त्यांना या सगळ्या विषयांबद्दल उत्तम मार्गदर्शन करू शकतो. मला आता वेग वेगळ्या विषयांचा अभ्यास करून ब्लॉग लिहिण्यात, माझ्या readers च्या समस्या जाणून घेऊन त्या सोडवण्यात जास्त आनंद मिळतो. धन्यवाद !!!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

close